Mevsimlerin Oluşumu

Mevsimler dünyanın güneş etrafında dönme hareketi sonucu yeryüzüne belli açılarla düşen güne ışınlarının  oluşturduğu sıcaklık farklılıklarıdır denebilir. Dünya üzerinde Türkiye dört mevsimide ( ilkbahar,yaz,sonbahar ve kış ) yaşar, bu durum normal görülebilir ama aslında çok büyük bir nimettir. Çünkü bazı ülkeler dört mevsim bir yana tek mevsim yaşamaktalar.

mevsimler, 4 mevsim, ilkbahar, yaz, sonbahar, kış

Eylüle kadar kuzey yarım küre, güneye göre güneşe daha dönüktür ve daha çok güneş tarafından ısıtılır. Bu durum 23 Eylül- 21 Mart arasında tersine döner. Böylece kuzey yarım küresindeki mevsimlere 21 Marttan başlayarak aşağıdaki gibi isim verilmiştir: İlkbahar, 21 Mart-22 Haziran; yaz, 22 Haziran-23 Eylül; sonbahar, 23 Eylül-22 Aralık; kış, 22 Aralık-21 Mart. Güney yarım küresinde mevsimlerin sırası tersine olup, ilkbahar 23 Eylül de başlar.

Mevsimler Dünya’nın kendi dönüşünün, güneşin etrafında döndüğü yörünge ile aynı hizada dönmemesinden kaynaklanırlar. Böylece yeryüzünden gök’e bakıldığında güneş dünyanın heryerinde farklı bir yükseklikte gökyüzünden geçer.

“Kuzey-kışı” döneminde dünyanın Güneyküresi güneşe doğru yöneliktir, ve Kuzeyküresi daha az Güneş ışığı alır. “Güney-kışı” döneminde ise dünyanın Kuzeyküresi güneşe yöneliktir ve kuzeyde sıcak mevsimler başlar. Yani dünyanın Kuzeyküresinde Yaz başladığı zaman Güneyküresinde (örneğin Güney Afrika ya da Avustralya’da) kış başlar.

Mevsimlerin Dağılımları

 

Küzey yarıküre Ay Güney yarıküre
Takvimce Iklimsel Astronomik Iklimsel Astronomik
Kış Kış Kış Ocak Yaz Yaz
İlkbahar Şubat
İlkbahar Mart Sonbahar
İlkbahar Nisan Sonbahar
Yaz Mayıs
Yaz Haziran Kış
Yaz Temmuz Kış
Sonbahar Ağustos
Sonbahar Eylül İlkbahar
Sonbahar Ekim İlkbahar
Kış Kasım
Kış Aralık Yaz

 Aynı Mevsimin Yaşanması

Tek mevsim yaşayan ülkeler genellikle kutup bölgelerinde yada kutup bölgesi sınırında yer alan ülkelerdir. Birde ekvator çizgisinde yada ekvator çizgisine sıfır noktasında yeralan ülkelerdir. Ya devamlı surette kış mevsimini yaşarlar yada sadece yaz mevsimini. Örnek olarak Antartika verilebilir, grönland, …

Mevsimsiz coğrafyanın örneklerinden olan Malezya’da tek mevsim yaşanmaktadır. 4 mevsimin aynı anda yaşandığı ülkemize göre oldukça ilginç bir durum. Malezya’da senenin her ayı aynıdır. Bazı yüksek yerlerde hafif serin olmasına rağmen diğer her tarafta tropik bir iklim hakim.

Oldukça nemli ve bunaltıcı hava sık sık yağan yağmurlarla serinliyor. Bütün yıl boyu böyle devam ediyor. Hava 1-2 gün sıcak gidiyor. Her an yağmur yağsa da serinlese diyorsunuz. Ve beklenen yağmur sonrası ortalık güzel bir serinliyor.

Tek Mevsim Ülke Malezya

Mevsimsiz Coğrafyanın örneklerinden olan Malezya’da tek mevsim yaşanmaktadır. 4 mevsimin aynı anda yaşandığı ülkemize göre oldukça ilginç bir durum.

Malezya’da senenin her ayının aynı olduğunu biliyor muydunuz? Bazı yüksek yerlerde hafif serin olmasına rağmen diğer her tarafta tropik bir iklim hakim. Oldukça nemli ve bunaltıcı hava sık sık yağan yağmurlarla serinliyor. Bütün yıl boyu böyle devam ediyor. Hava 1-2 gün sıcak gidiyor her an yağmur yağsa da serinlese diyorsunuz. Ve beklenen yağmur sonrası ortalık güzel bir serinliyor. Sıcak dolayısıyla havanın nem oranı tekrar hızla artmaya başlıyor. Yine yağmur beklentisi. Durum böyle devam ediyor

Dört Mevsim Yaşamayan Ülkeler

60 derece enlemin kuzeyi ile ekvator ve çevresi ile 60 derece güney kutbundaki ülkeler

Bunlar;

Kuzey yarım kürede olanlar:İsveç,Norveç,Finlandiya,Rusya’nın Kuzeyi,Alaska,Greenland,Kanada’nın Kuzeyi..

Ekvator ve çevresi: Ekvator, Colombia ,Birezilya’nın kuzeyi, Cabon, Congo, Kenya, Tanzania, Somalia, İndonesia, Malaysia, Ethiopia’nın Güneyi..

Dört mevsimi yaşamayan ülkeler genellikle ekvator ve hemen çevresi  ve kutup bölgeleri ve hemen çevresindeki ülkelerdir. Ülke ismi  verecek olursak; Ekvator bölgesinde 4 mevsimi yaşamayan  ülkeler: Birleşik Arap Emirlikleri (Arabistan), Libya, Mısır, Kuveyt, vd… Dört mevsimi yaşamayan ve ekvator bölgesinde yer almayıp kutup bölgelerine daha yakın olan ülkelerden bir kaçı ise; Rusya, Moğolistan, Kanada, Güney Afrika, Şili, Antartika, Grönland, vd…

4 Mevsimi Yaşayan Ülkeler

Türkiye ne kutup bölgelerine nede ekvatora yakın bir yer olduğu için dört mevsim olan kış, yaz, ilkbahar ve son bahar mevsimlerini yaşayan ülkeler arasındadır. Türkiye dışında dört mevsimi yaşayan ülkeler; İtalya, Yunanistan, İspanya, Bosna, Türkmenistan, Azerbaycan…