Güneş 

Güneş dünyadaki yaşamın kaynağıdır. Çünkü hem ısı hemde ışık sağlamaktadır. Güneş bir yıldızdır. Hem ısı hem ışık kaynağı olması bundan dolayıdır. Güneşin yaşı konusunda çeşitli teorilere dayanarak ölçümler yapılmıştır. Ancak bilimsel olarak gerçeğe en yakın ölçüm sonucu elde edilen verileri burada bulacaksınız.

Güneş, Güneş Sistemi’nin merkezinde yer alan yıldızdır. Orta büyüklükte olan Güneş tek başına Güneş Sistemi’nin kütlesinin % 99,8’ini oluşturur. Geri kalan kütle Güneş’in çevresinde dönen gezegenler, asteroitler, göktaşları, kuyrukluyıldızlar ve kozmik tozdan oluşur. Günışığı şeklinde Güneş’ten yayılan enerji, fotosentez yoluyla Dünya üzerindeki hayatın hemen hemen tamamının var olmasını sağlar ve Dünya’nın iklimiyle hava durumunun üzerinde önemli etkilerde bulunur. Güneş’in yıldız gelişimi bilgisayar modellemesi ve nükleokozmokronoloji yöntemleri kullanılarak ana dizi üzerinde hesaplanan yaşının 4,57 milyar yıl olduğu düşünülmektedir

Güneşin Yaşı

Bilim adamlarına göre Güneş’in ömrü 10 milyar yıldır.Bilim adamları Güneş’in bugünkü yaşını ortalama 4.5 milyar yıl olduğunu tahmin etmektedirler.

Güneş 
Gözlem bilgileri
Ortalama uzaklık
(Dünya’dan)
1,496×1011 m
8,31 dakika ışık yılı olarak
Görünen kadir (V) −26,74m [1]
Mutlak kadir 4,83m [1]
Yıldız sınıflandırma G2V
Metallik Z = 0,0177[2]
Açısal çap 31,6′ – 32,7′ [3]
Yörünge özellikleri
Ortalama uzaklık
(Samanyolumerkezinden)
~2,5×1020 m
26.000 ışık yılı
Galaktik periyot 2,25–2,50×108 yıl
Hız ~2,20×105 m/s
(Gökada merkezinin çevresinde yörünge üzerinde)
~2×104 m/s
(yakınlarda bulunan yıldızların ortalama hızına göreceli olarak)
Fiziksel özellikler
Ortalama çap 1,392×109 m [1]
Dünya’nın 109 katı
Ekvator yarıçapı 6,955×108 m [4]
Ekvator çevresi 4,379×109 m [4]
Basıklık 9×10−6
Yüzey alanı 6,088×1018 m² [4]
Dünya’nın 11.900 katı
Hacim 1,4122×1027 m³ [4]
Dünya’nın 1.300.000 katı
Kütle 1,9891 ×1030 kg[1]
Dünya’nın 332.946 katı
Ortalama yoğunluk ≈1,409 ×103 kg/m³[1][4][5]
Değişikyoğunluklar Çekirdek: 1,5×105 kg/m³
Aşağı Fotosfer: 2×10-4 kg/m³
Aşağı Kromosfer: 5×10-6 kg/m³
Ortalama Corona: 10×10-12kg/m³[6]
Ekvator’da yüzey çekimi 274,0 m/s2 [1]
27,94 g
Kaçış hızı
(yüzeyden)
617,7 km/s [4]
Dünya’nın 55 katı
Etkin yüzey sıcaklığı 5.778 K [1]
Corona sıcaklığı ~5×106 K
Çekirdek sıcaklığı ~15,7×106 K [1]
Işınım gücü (Lsol) 3,846×1026 W [1]
~3,75×1028 lm
~98 lm/W etkin lüminozite
Ortalama Radyans (Isol) 2,009×107 W m−2 sr−1
Dönme özellikleri
Eksenel eğiklik 7,25° [1]
(tutulum düzlemine)
67,23°
(gökada düzlemine)
Sağ açıklık
(Kuzey kutbunun)[7]
286,13°
19 s 4 d 30 sn
Dik açıklık
(Kuzey kutbunun)
+63,87°
63°52′ Kuzey
Yıldız dönem periyotu
(16° enlemde)
25,38 gün [1]
25 g 9 s 7 dk 13 sn[7]
(ekvatorda) 25,05 gün[1]
(kutuplarda) 34,3 gün [1]
Dönme hızı
(ekvatorda)
7,284 ×103 km/s
Fotosfer bileşimi (kütlesel olarak)
Hidrojen 73,46 %[8]
Helyum 24,85 %
Oksijen 0,77 %
Karbon 0,29 %
Demir 0,16 %
Kükürt 0,12 %
Neon 0,12 %
Nitrojen 0,09 %
Silikon 0,07 %
Magnezyum 0,05 %

Güneşin Büyüklüğü

Samanyolu gökadasında bilinen 200 milyar yıldızdan birisi olan Güneş, kütlesi sıcak gazlardan oluşan ve çevresine ısı ve ışık yayan bir yıldızdır. Güneş’in çapı dünyanın çapının 109 katı (1.5 milyon km), hacmi 1,3 milyon katı ve ağırlığı 333.000 katı kadardır. Güneşin yoğunluğu ise Dünyanın yoğunluğunun ¼’ü kadardır. Güneş kendi ekseni etrafında saatte 70.000 km hızla döner. Bir turunu ise 25 günde tamamlar. Güneşin yüzey sıcaklığı 5500 °C ve çekirdeğinin sıcaklığıysa 15,6 milyon °C’dir. Güneşten çıkan enerjinin 2 milyonda 1’i yeryüzüne ulaşır. Güneş’in üç günde yaymış olduğu enerji, dünyadaki tüm petrol, ağaç, doğalgaz, vb. yakıta eşdeğerdir. Güneş ışınları 8,44 dakikada yeryüzüne ulaşır. Güneş dünyaya en yakın yıldızdır. Çekim kuvveti dünya yer çekiminin 28 katıdır.

Güneşin Kütlesi ve Hacmi

Güneş yüzeyi kütlesinin %74’ünü ve hacminin %92’sini oluşturan hidrojen, kütlesinin %24-25’ünü ve hacminin %7’sini oluşturan helyum ile Fe,Ni, O, Si, S, Mg, C, Ne, Ca, ve Cr gibi diğer elementlerden oluşur.Güneş’in yıldız sınıfı G2V’dir. G2 Güneş’in yüzey sıcaklığının yaklaşık 5.780K olduğu, dolayısıyla beyaz renge sahip olduğu anlamına gelir. Günışığının atmosferden geçerken kırılması sonucu sarı gibi görünür. Bu mavi fotonların Rayleigh saçılımının sonucunda yeteri kadar mavi ışığın kırılmasıyla geride sarı olarak algılanan kırmızılığın kalmasıdır.

Tayfı içinde iyonize ve nötr metaller olduğu kadar çok zayıf hidrojen çizgileri de bulunur. V eki (Roma rakamıyla beş) çoğu yıldız gibi Güneş’in deana dizi üzerinde olduğunu gösterir. Enerjisini hidrojen çekirdeklerinin füzyonla helyuma dönüşmesinden elde eder ve hidrostatik denge içindedir, yani zaman içinde ne genişler ne de küçülür. Saniyede 600 milyon ton hidrojen, helyuma dönüşür. Bu da, Güneş`in her geçen saniye 4,5 milyon ton hafiflemesine yol açar. Güneşteki füzyon olayı sonucunda kızıl kırmızımsı bir alev 15-20 bin km yükselir ve Güneş Fırtınası meydana gelir. Galaksimizde 100 milyondan fazla G2 sınıfı yıldız bulunur. Güneş, galaksimiz içinde bulunan yıldızların % 85’inden daha parlaktır, bu yıldızların çoğu kırmızı cücelerdir.

Güneşin Konumu ve Hareketleri

Güneş Samanyolu merkezinin çevresinde yaklaşık 26.000 ışıkyılı uzaklıkta döner. Galaktik merkez çevresinde bir dönüşünü yaklaşık 225–250 milyon yılda bir tamamlar. Yaklaşık yörünge hızı saniyede 220 kilometredir (+/-20 km/s). Bu da her 1.400 yılda bir, 1 ışıkyılı ve her 8 günde 1 GB’dir. Bu galaktik uzaklık ve hız bilgileri şu anda sahip olduğumuz en doğru bilgilerdir ancak daha fazla öğrendikçe bunlar da gelişebilir.

Güneş günümüzde Samanyolu’nun daha büyük olan Kahraman takımyıldızı ve Yay takımyıldızı kolları arasında kalan Orion Kolu’nun iç kısmında, Yerel Yıldızlararası Bulut içinde yüksek sıcaklıkta dağınık gaz bölgesi olan düşük yoğunluklu Yerel Kabarcık içinden geçmektedir. Dünya’ya 17 ışıkyılı uzaklıkta yer alan en yakın 50 yıldız içinde Güneş, mutlak kadir olarak dördüncü sıradadır (M=4,83)