İsim Fiiller

İsim Fiiller, fiilimselerden olup fiillerin isimleridir.Fiillere gertirilen bir takım eklerle isim fiiller yapılır.Basit, türemiş ve birleşik ekler ile sim fiiller yapılır.Örnek olarak “-mE, -mEk, -İş” ekleri getirilerek yapılırlar.Bu ekler getirilerek türetilen kelimelere mastar denilir.Bu kullanılan eklere ise mastar eki denilir.

kitap, roman, okul

İşte Örnekler

Bakmak, okumak, yazmak, konuşmak, derlemek, eleştirmek, araştırmak…;

Bakma, yüzme, seslenme, tamamlama, yarım bırakma, kovalama…;

Bakış, geliş, gidiş, serzeniş, sesleniş, tükeniş, kurtuluş, çıkış…

İsim Fiillerin Özellikleri

*İsimlerin tüm özelliklerini gösterir, cümlede isim gibi kullanılır.

Kitap okumayı çok seviyorum.                     Nesne

Okumak en faydalı eylemdir.                        Özne

Sinirli olduğu gelişinden anlaşılıyor.             Dolaylı tüml.

*Olumsuzları mastar ekinden önce olumsuzluk eki getirilerek yapılır.
Okumamak, yazmama, seslenmeyiş…

*Bu kelimeler tek başlarına (eksiz) kullanıldıklarında mastar eki vurguludur.
Okumak, yazma, danışma, sesleniş…

*Eğer “-mE” ile yapılan isim-fiillerde bu ek vurgusuz, bundan önceki  hece vurgulu okunursa yanlış anlaşılma olur: Olumsuz emir çekimi zannedilir.

Danışma         fiilimsi                         danışma          olumsuz emir

Kaynaşma      fiilimsi                         kaynaşma       olumsuz emir

Dikkat: “-mE” eki olumsuzluk ekiyle karıştırılmasın.

*Kimi isim-fiiller kalıcı nesne, yer, iş veya kavram adı olabilirler. Bu durumda artık isim-fiil olarak kullanılmazlar. Bunlar olumsuzluk eki de alamazlar.
Dondurma, danışma, kavurma, kızartma…;
Çakmak, yemek, ekmek…;
Alış veriş, gösteriş, direniş…

*”-mE” ekiyle türeyen mastarlardan bazıları sıfat olarak kullanılabilir.
Süzme bal, asma köprü, yapma çiçek…